{"id":934,"date":"2013-08-21T17:59:34","date_gmt":"2013-08-21T14:59:34","guid":{"rendered":"http:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/dunyada-kimyasal-silah-kullanimi\/"},"modified":"2013-08-21T17:59:34","modified_gmt":"2013-08-21T14:59:34","slug":"dunyada-kimyasal-silah-kullanimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/dunyada-kimyasal-silah-kullanimi\/","title":{"rendered":"D\u00fcnyada kimyasal silah kullan\u0131m\u0131"},"content":{"rendered":"<\/p>\n<p>Bel&ccedil;ika&#8217;dan Vietnam&#8217;a, Irak&#8217;tan Japonya&#8217;ya kadar d&uuml;nyan\u0131n bir&ccedil;ok &uuml;lkesindeki benzer sald\u0131r\u0131larda binlerce insan hayat\u0131n\u0131 kaybederken, on binlerce insan ise yaraland\u0131. Suriye&#8217;de ya\u015fanan i&ccedil; sava\u015f \u015fiddetini artt\u0131rarak devam ederken, Esed y&ouml;netiminin ba\u015fkent \u015eam&#8217;da kimyasal silah kulland\u0131\u011f\u0131 iddia ediliyor.<\/p>\n<p>Kimyasal Silah Uzman\u0131 Ake Sellstrom ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131ndaki BM heyeti, daha &ouml;nce kimyasal silah kullan\u0131m\u0131 iddialar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmak i&ccedil;in Suriye&#8217;de oldu\u011fu s\u0131rada bu sabaha kar\u015f\u0131 kimyasal silah kullan\u0131lmas\u0131 dikkati &ccedil;ekti.<\/p>\n<\/p>\n<p>\u0130LK K\u0130MYASAL S\u0130LAH 1.D&Uuml;NYA SAVA\u015eI&#8217;NDA KULLANILDI<\/p>\n<p>Modern anlamda ilk geli\u015fmi\u015f kimyasal silahlar I. D&uuml;nya Sava\u015f\u0131&#8217;nda kullan\u0131ld\u0131. Almanya 1915 y\u0131l\u0131nda Ypres muharebesi olarak bilinen &ccedil;at\u0131\u015fmalarda &ouml;ld&uuml;r&uuml;c&uuml; nitelikteki sar\u0131 ve ye\u015fil renkli klorin gaz\u0131n\u0131 sava\u015f meydan\u0131na salm\u0131\u015ft\u0131. Gaz, y&uuml;zlerce Frans\u0131z askerinin akci\u011ferlerinde derin tahribat sonras\u0131 &ouml;l&uuml;m&uuml;ne yol a&ccedil;m\u0131\u015ft\u0131 ancak zamanla yayg\u0131nla\u015fan kimyasal gaz y&ouml;ntemi I. D&uuml;nya Sava\u015f\u0131&#8217;nda yakla\u015f\u0131k 100 bin ki\u015finin &ouml;l&uuml;me sebep oldu.<\/p>\n<p>II. D&uuml;nya Sava\u015f\u0131 da kimyasal silahlar\u0131n yo\u011fun \u015fekilde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 &ccedil;at\u0131\u015fmalara sahne oldu. Sava\u015fta &#8220;Napalm&#8221; denilen yap\u0131\u015fkan ve benzine benzeyen madde kullan\u0131ld\u0131. Harvard &Uuml;niversitesi Profes&ouml;r&uuml; Louis Fieser ve ekibi taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen bu madde, kurbanlar\u0131n derilerini eritebilecek etkiye sahip. ABD&#8217;nin Napalm&#8217;in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bombay\u0131 1943 y\u0131l\u0131nda Tokyo&#8217;ya f\u0131rlatmas\u0131yla yakla\u015f\u0131k 100 bin ki\u015fi hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Nagazaki&#8217;ye d&uuml;zenlenen atom bombas\u0131 sald\u0131r\u0131s\u0131ndan daha b&uuml;y&uuml;k etkileri olan bu kimyasal silah daha sonra Vietnam Sava\u015f\u0131&#8217;nda da kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>ETK\u0130S\u0130 YILLARCA DEVAM ED\u0130YOR<\/p>\n<p>1940&#8217;ta bitkiler i&ccedil;in geli\u015ftirilen ve yaprak d&ouml;k&uuml;c&uuml; olarak tasarlanan &#8220;Agent Orange&#8221; adl\u0131 kimyasal madde ise ABD ordusu taraf\u0131ndan 1967 y\u0131l\u0131nda Vietnam Sava\u015f\u0131&#8217;nda insanlara kar\u015f\u0131 kullan\u0131ld\u0131. &#8220;Agent Orange&#8221; i&ccedil;erdi\u011fi dioksin maddesiyle insan v&uuml;cudunda 10 y\u0131l boyunca kalabiliyor. Sava\u015ftan yar\u0131m y&uuml;zy\u0131l ge&ccedil;mesine kar\u015f\u0131n kurbanlar hala bu maddenin sebep oldu\u011fu hastal\u0131klarla m&uuml;cadele ediyor. Bir&ccedil;ok kanser, parkinson ve bebek &ouml;l&uuml;mlerinin sebebinin sava\u015fta kullan\u0131lan bu madde oldu\u011fu iddia ediliyor.<\/p>\n<p>SAR\u0130N GAZI KULLANIMI<\/p>\n<p>1983&#8217;deki \u0130ran-Irak sava\u015f\u0131nda kullan\u0131lan &#8220;sarin gaz\u0131&#8221; da az bir miktar\u0131 ile insanlar\u0131 dakikalar i&ccedil;inde &ouml;ld&uuml;r&uuml;lebiliyordu. Alman kimyager Gerhad Schrader taraf\u0131ndan 1938 y\u0131l\u0131nda bulunan sinir sistemine k\u0131sa s&uuml;rede n&uuml;fuz ederek fel&ccedil; meydana getiriyor.<\/p>\n<p>Sarin gaz\u0131 d&ouml;nemin Saddam H&uuml;seyin y&ouml;netimi taraf\u0131ndan 1988 y\u0131l\u0131nda d&uuml;zenlenen Halep&ccedil;e katliam\u0131nda da kullan\u0131lm\u0131\u015f, 5 binden fazla insan &ouml;lm&uuml;\u015f, yakla\u015f\u0131k 7 bin ki\u015fi yaralanm\u0131\u015ft\u0131. Kuzey Irak&#8217;taki K&uuml;rtlere 1991 y\u0131l\u0131nda BM taraf\u0131ndan kimyasal silah kategorisine al\u0131nan bu gaz, daha sonra 1995 y\u0131l\u0131nda Tokyo metrosuna d&uuml;zenlenen ter&ouml;r sald\u0131r\u0131s\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Sald\u0131r\u0131da 12 ki\u015fi &ouml;lm&uuml;\u015f y&uuml;zlerce ki\u015fi yaralanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<\/p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bel&ccedil;ika&#8217;dan Vietnam&#8217;a, Irak&#8217;tan Japonya&#8217;ya kadar d&uuml;nyan\u0131n bir&ccedil;ok &uuml;lkesindeki benzer sald\u0131r\u0131larda binlerce insan hayat\u0131n\u0131 kaybederken, on binlerce insan ise yaraland\u0131. Suriye&#8217;de ya\u015fanan i&ccedil; sava\u015f \u015fiddetini artt\u0131rarak devam ederken, Esed y&ouml;netiminin ba\u015fkent \u015eam&#8217;da kimyasal silah kulland\u0131\u011f\u0131 iddia ediliyor. Kimyasal Silah Uzman\u0131 Ake Sellstrom ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131ndaki BM heyeti, daha &ouml;nce kimyasal silah kullan\u0131m\u0131 iddialar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmak i&ccedil;in Suriye&#8217;de oldu\u011fu s\u0131rada [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/934"}],"collection":[{"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=934"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/934\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=934"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=934"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/demo.habermatik.net\/v3\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=934"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}